X
تبلیغات
نماشا
رایتل
شنبه 1 اسفند 1388 ساعت 15:00

 

شاهزاده شیرین سخن

 

ایرج میرزاایرج میرزا ملقب به جلال الممالک یکی از شاهزاده های قاجار، در سال 1291 ه.ق در شهر تبریز به دنیا آمد. علوم ادبی و عربی و زبان فرانسه را به طور کامل فراگرفت. با زبانهای عربی،ترکی و روسی نیز آشنایی داشت. بر اثر تشویق دیگران به سرودن شعر پرداخت. مدتی در تبریز به مدیریت مدرسه مظفری، منصوب گردید. در سال 1309 ه.ق و در سن 19 سالگی، از طرف مظفرالدین شاه قاجار که در آن زمان ولیعهد بود، به صدرالشعرایی ملقب گردید ولی با سرودن قصیده ای از قبول این لقب امتناع کرد. چندی نیز منشی مخصوص امین الدوله شد. در سال 1314 ه.ق به اروپا سفر کرد. او پس از مرگ پدرش، غلام حسین میرزا قاجار (معروف به صدرالشعرا) که یکی از نوادگان فتحعلی شاه بود، وارد خدمات دولتی شد. برای مثال مدتی در وزارت معارف مشغول به کار شد. وی چندی پس از مرگ پدرش، به همراه مستشاران امریکایی به خراسان رفت و مثنوی انقلاب ادبی را که در باره اوضاع اداری – دارایی آن زمان و آن شهر بود، سرود. ایرج میرزا با زبان ساده در شعر سخن می گفت. شاعری بود که تجددخواه و نسبت به روشنفکران دلسوزی نشان می داد. با سنتهای کهنه و ارتجاعی به مبارزه برخاست. او اشعار زیبای متعددی راجع به مضامین مادری و عشق به مادر که زبانی ساده و بی تکلف دارد، سروده است. ایرج میرزا به دلیل آشنایی با ادبیات اروپا و شعر گفتن به زبانی ساده تر، توانست تأثیر زیادی در دوره خود و دوره بعد از خود به جا بگذارد و زمینه تحولات بعدی را فراهم سازد. سروده های ایرج میرزا به استفاده از کلماتی که در عرف جامعه بعضا غیر اخلاقی و رکیک شناخته می شوند، معروف بود. ایرج میرزا بر اثر سکته قلبی در سال 1344 ه.ق درگذشت و در گورستان ظهیرالدوله شمیران به خاک سپرده شد. ایرج میرزا دارای دیوان اشعاری است که توسط پسرش خسرومیرزا جمع آوری شده است. منظومه های زهره و منوچهر، قلب مادر ،سنگ مزار و عارفنامه از بارزترین اشعار دیوان اوست.   

  

گویند مـرا چو زاد مادر                   پستان به دهن گرفتن آموخت

شبها بر گـاهواره من                    بیدار نشست و خفتن آموخت

یک حرف و دو حرف بر زبانم            بنهاد و طریق گفتن آموخت

دستم بگرفت و پا به پا برد             تا شیوه راه رفتن آموخت

پس هستی من زهستی اوست    تا هستم و هست دارمش دوست 

del.icio.us  digg  newsvine  furl  Y!  smarking  segnalo